
معاینه چشم در اپتومتری چگونه انجام میشود؟ آشنایی با دستگاههای تخصصی اپتومتری
معاینه چشم در اپتومتری فقط تعیین نمره عینک نیست؛ یک فرایند علمی و چندمرحلهای است که سلامت بینایی، ساختار چشم، دید دوچشمی و حتی برخی علائم بیماریهای سیستمیک را بررسی میکند. بسیاری از افراد تصور میکنند اپتومتری یعنی «شماره دادن»، اما واقعیت این است که معاینه چشم در اپتومتری یکی از دقیقترین روشها برای تشخیص زودهنگام مشکلات چشمی و بینایی است.
در این مقاله از سریتا مراحل کامل معاینه در مطب سریتا را مرور میکنیم تا بدانید دقیقاً چه اتفاقی میافتد و چرا این فرایند برای حفظ سلامت بینایی ضروری است.
چرا معاینه چشم در اپتومتری اهمیت دارد؟
چشم تنها عضوی از بدن است که میتوان بدون عمل جراحی، عصب و رگهای داخلی آن را مشاهده کرد. به همین دلیل، معاینه چشم در اپتومتری میتواند علاوه بر اختلالات بینایی، نشانههایی از بیماریهای مهم مانند دیابت، فشار خون بالا، مشکلات تیروئیدی یا تغییرات عصبی را نیز آشکار کند.
بسیاری از مشکلات بینایی در ابتدا بدون علامت هستند، اما با وجود ابزارهای دقیق اپتومتری، این اختلالات در مراحل اولیه شناسایی میشوند. بنابراین معاینه کامل چشم صرفاً یک تست پنجدقیقهای نیست؛ بلکه یک بررسی دقیق و علمی برای حفظ سلامت بینایی است.
مراحل معاینه چشم در اپتومتری
فرایند معاینه چشم در اپتومتری شامل چندین مرحله است که هرکدام اطلاعات خاصی از وضعیت بینایی ارائه میکنند. این مراحل به صورت منظم انجام میشوند تا نتیجه نهایی کاملاً دقیق و قابل اعتماد باشد.
1. اندازهگیری اولیه با اتورفراکتومتر
اولین گام در معاینه چشم در اپتومتری، اندازهگیری نمره تقریبی چشم با دستگاه اتورفراکتومتر است. این دستگاه با تاباندن نور و تحلیل بازتاب آن، میزان نزدیکبینی، دوربینی و آستیگماتیسم را حدس میزند.
اگرچه اتورفراکتومتر نقطه شروع خوبی است، اما نسخه نهایی هرگز تنها بر اساس آن نوشته نمیشود. این تست بهخصوص در کودکان، افراد حساس یا کسانی که اسپاسم تطابق دارند ممکن است دقت کمتری داشته باشد. به همین دلیل مرحله بعد، برای اصلاح و تکمیل نتایج انجام میشود.
2. رفرکشن دقیق با تریال لنز و تریال فریم
در این مرحله اصلیترین بخش معاینه چشم در اپتومتری انجام میشود. اپتومتریست با استفاده از لنزهای مختلف و مقایسه وضوح دید بیمار، نمرهای را انتخاب میکند که:
✔️ بیشترین شفافیت را داشته باشد
✔️ کمترین فشار را به چشم وارد کند
✔️ مناسب فعالیتهای روزمره فرد باشد
این مرحله کاملاً شخصیسازی شده است و به همین دلیل نسخه نهایی عینک دقیقاً مطابق با نیازهای بینایی فرد تنظیم میشود.
3. بررسی ساختارهای چشم با اسلیتلمپ
اسلیتلمپ یکی از مهمترین ابزارها در اپتومتری است. این دستگاه مانند یک میکروسکوپ بزرگنمایی بالا عمل میکند و برای مشاهده موارد زیر استفاده میشود:
• قرنیه و سطح آن
• ملتحمه و پلکها
• علائم خشکی یا آلرژی
• تغییرات عدسی (نشانههای ابتدایی آبمروارید)
• التهاب یا عفونت
بسیاری از شکایات معمول بیماران مثل سوزش، خارش، تاری مقطعی یا احساس جسم خارجی دقیقاً در همین مرحله ریشهیابی میشود.
4. بررسی شبکیه با لنز ۹۰ دیوپتر و افتالموسکوپ
در معاینه کامل چشم در اپتومتری، سلامت بخشهای عقب چشم نیز بررسی میشود. لنز ۹۰ دیوپتر در کنار اسلیتلمپ، تصویری دقیق از شبکیه، عصب بینایی، ماکولا و عروق ایجاد میکند.
با این مرحله میتوان علائم اولیهی بیماریهایی مانند:
• رتینوپاتی دیابتی
• گلوکوم (آبسیاه)
• پارگی یا سوراخ شبکیه
• تغییرات وابسته به سن
را مشاهده و در صورت لزوم بیمار را به متخصص ارجاع داد.
5. ارزیابی دید دوچشمی با سیناپتوفور و پریزمبار
یکی از مواردی که معاینه چشم در اپتومتری را متمایز میکند، ارزیابی بینایی دوچشمی (Binocular Vision) است.
سیناپتوفور
با این دستگاه میزان انحراف پنهان یا آشکار، عمق دید (استریوپسیس)، توانایی ادغام تصاویر و هماهنگی دو چشم ارزیابی میشود.
نتایج این مرحله بسیار مهم است، زیرا بسیاری از مشکلات زیر ریشه دید دوچشمی دارند:
• سردرد هنگام مطالعه
• خستگی چشم
• دو بینی
• کاهش تمرکز
• کندخوانی کودکان
پریزمبار
برای اندازهگیری دقیق زاویه انحراف و طراحی برنامههای ویژنتراپی استفاده میشود.
6. ارزیابی تطابق و حرکات چشم با رتینوسکوپ
در این مرحله، اپتومتریست با رتینوسکوپ میزان تطابق چشم، نحوه تمرکز، و هماهنگی حرکات چشمی را بررسی میکند. این بخش بهویژه در کودکان، محصلان، کارمندان کامپیوتری و افراد دچار خستگی چشم اهمیت زیادی دارد.

بینایی سنجی و عینک سریتا
نتیجه نهایی معاینه چشم در اپتومتری
در پایان فرایند، گزارشی کامل از وضعیت چشم بیمار ارائه میشود که شامل:
• نمره نهایی و دقیق عینک
• سلامت ظاهری و داخلی چشم
• وضعیت دید دوچشمی
• نیاز به تمرینهای ویژنتراپی
• بهترین نوع عدسی و فریم برای سبک زندگی فرد
این گزارش به بیمار کمک میکند با آگاهی کامل، بهترین انتخاب را برای سلامت بینایی خود انجام دهد.
توصیه پایانی مطب بینایی سنجی سریتا
معاینه چشم در اپتومتری فقط تست سریع یا یک عدد برای نسخه نیست. این فرایند علمی، دقیق و مرحلهبهمرحله میتواند از بسیاری از مشکلات چشمی پیشگیری کند.
📌 معاینه سالیانه چشم، بهترین اقدام برای حفظ سلامت بینایی در هر سن است.
اگر مدتی است معاینه چشم انجام ندادهای، الآن بهترین زمان است!
یک ارزیابی کامل میتواند کیفیت زندگیات را تغییر دهد.
همین الان میتوانید با پشتیبانی تخصصی بینایی سنجی سریتا تماس بگیرید.
در این مقاله از سریتا مراحل کامل معاینه در مطب بینایی سنجی سریتا را مرور کردیم تا با آگاهی بیشتری معاینه شوید.



